Informacja o wypisie bliskiej osoby po udarze może postawić rodzinę przed koniecznością przygotowania domowej opieki w bardzo krótkim czasie. Jeśli pacjent nie chodzi samodzielnie, wymaga pomocy przy zmianie pozycji i większość dnia spędza w pozycji leżącej, jednym z najważniejszych zadań jest odpowiednie przygotowanie miejsca do spania i pielęgnacji.
Gdy wypis oznacza szybką reorganizację mieszkania
Rodzina często dowiaduje się o planowanym wypisie na kilka dni, a czasem jeszcze krócej przed powrotem pacjenta. W tym czasie trzeba zorganizować transport, leki, dokumentację, ewentualną opiekę pielęgniarską lub rehabilitację, a także dostosować mieszkanie.
Warto jeszcze przed opuszczeniem szpitala ustalić z personelem, w jakim stopniu pacjent może samodzielnie zmieniać pozycję, siadać, przesiadać się czy wykonywać podstawowe czynności. Należy też poprosić o instrukcje dotyczące pielęgnacji, profilaktyki odleżyn, karmienia oraz bezpiecznego przemieszczania chorego. Dzięki temu łatwiej określić, jakiego wyposażenia rzeczywiście będzie potrzebował w domu.
Dlaczego zwykłe łóżko może szybko stać się problemem
Standardowe łóżko sypialniane projektowane jest dla osoby, która samodzielnie kładzie się, wstaje i zmienia pozycję. Przy pacjencie leżącym sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Opiekun może kilka razy dziennie wykonywać czynności higieniczne, zmieniać ubranie i pościel, pomagać przy jedzeniu oraz obracać chorego.
Niskie łóżko zmusza wówczas do ciągłego pochylania się. Z kolei brak możliwości ustawienia pacjenta w odpowiedniej pozycji utrudnia karmienie, rehabilitację czy nawet rozmowę.
Dlatego łóżka rehabilitacyjne stosowane w opiece domowej mają rozwiązania, których nie zapewnia zwykły mebel. Elektryczna lub mechaniczna regulacja wysokości pozwala ustawić powierzchnię na poziomie wygodniejszym dla opiekuna. Podnoszone oparcie umożliwia uzyskanie pozycji półsiedzącej, a barierki boczne ograniczają ryzyko przypadkowego zsunięcia się osoby mającej zaburzenia równowagi lub kontroli ruchów.
Jak dobrać łóżko do małej sypialni
W bloku problemem bywa nie tylko wielkość pokoju, lecz także szerokość drzwi, korytarza czy możliwość wniesienia i zmontowania wyposażenia. Nie należy więc kierować się wyłącznie wymiarem samego materaca.
Przed zakupem warto zmierzyć całkowitą przestrzeń przeznaczoną na łóżko i pozostawić dostęp przynajmniej z jednej strony. Jeśli pielęgnacja ma być intensywna, znacznie wygodniejszy będzie dostęp z obu boków. Trzeba także przewidzieć miejsce na wysunięcie stolika przyłóżkowego, ustawienie wózka lub chodzika oraz swobodne podejście opiekuna.
Pomocne są modele na kołach z blokadą, ponieważ w razie potrzeby można lekko odsunąć łóżko podczas sprzątania czy pielęgnacji. Przed zamówieniem dobrze również sprawdzić maksymalną masę użytkownika i zakres regulacji wysokości.
Jakie dodatkowe wyposażenie przydaje się od pierwszego dnia
Samo łóżko nie zawsze wystarczy. W zależności od możliwości ruchowych chorego warto rozważyć kilka prostych akcesoriów.
Drabinka lub uchwyt do podciągania się może ułatwić zmianę pozycji osobie, która zachowała wystarczającą sprawność rąk. Nie jest jednak rozwiązaniem odpowiednim dla każdego pacjenta po udarze, dlatego możliwość jej używania warto wcześniej omówić z fizjoterapeutą.
Bardzo praktyczny jest również stolik przyłóżkowy, którego blat można ustawić nad łóżkiem. Ułatwia podawanie posiłków, korzystanie z telefonu, książki czy innych przedmiotów bez konieczności sadzania pacjenta przy osobnym stole.
Przy ograniczonej mobilności znaczenie ma także odpowiednio dobrany materac. Jeżeli pacjent jest narażony na rozwój odleżyn, rodzaj powierzchni przeciwodleżynowej powinien odpowiadać jego faktycznemu ryzyku i być dobrany przy udziale personelu medycznego.
Czy można uzyskać dofinansowanie do zakupu?
Przed zakupem warto sprawdzić możliwości wsparcia finansowego, ale nie należy zakładać, że każde łóżko będzie automatycznie refundowane przez NFZ. Fundusz finansuje określone wyroby medyczne wydawane na zlecenie, dlatego możliwość uzyskania refundacji konkretnego wyposażenia trzeba każdorazowo zweryfikować według aktualnego wykazu.
Inną drogą może być dofinansowanie ze środków PFRON przeznaczonych na zakup sprzętu rehabilitacyjnego. Wnioski są obsługiwane lokalnie, najczęściej przez PCPR lub właściwą jednostkę samorządową, a możliwość otrzymania pomocy zależy m.in. od sytuacji osoby z niepełnosprawnością, uzasadnienia potrzeby zakupu oraz dostępności środków. Dofinansowanie sprzętu rehabilitacyjnego może wynosić do 80% jego kosztu.
Warto więc przed opłaceniem zamówienia skontaktować się z właściwą jednostką i zapytać o wymagane dokumenty oraz kolejność postępowania. Alternatywą przy nagłym wypisie może być również czasowy wynajem łóżka.
Pierwsze ułożenie pacjenta po powrocie do domu
Po przewiezieniu chorego nie należy od razu koncentrować się wyłącznie na jego wygodzie. Znaczenie ma także bezpieczne ułożenie ciała, stabilne podparcie kończyn oraz ograniczenie długotrwałego nacisku na te same miejsca.
Sposób ustawienia zagłówka i pozycję pacjenta należy dostosować do zaleceń otrzymanych ze szpitala, szczególnie jeśli występują zaburzenia połykania, niedowład lub problemy z oddychaniem. Trzeba również upewnić się, że koła łóżka są zablokowane, pilot znajduje się poza miejscem, w którym może zostać przypadkowo przyciśnięty, a potrzebne przedmioty są dostępne dla opiekuna.
Dobrze przygotowana sypialnia nie zastąpi rehabilitacji ani profesjonalnej opieki, ale może zdecydowanie ułatwić pierwsze tygodnie po wypisie. Odpowiednie wyposażenie ogranicza fizyczne obciążenie opiekuna, poprawia bezpieczeństwo chorego i pozwala sprawniej organizować codzienną pielęgnację.